काठमाडौ,०६ कात्तिक । आज देशभर दिदीबहिनी र दाजुभाइबीचको पवित्र ममता र स्नेहको पर्व भाइटीका हर्षोल्लासका साथ मनाइँदैछ। तिहारको छैटौँ दिन पर्ने आजको दिनलाई यमद्वितीया पनि भनिन्छ। दिदीबहिनीले आफ्ना दाजुभाइको दीर्घायु, आरोग्य र समृद्धिको कामना गर्दै पञ्चरङ्गी वा सप्तरङ्गी टीका लगाइदिने परम्परा रहिआएको छ।
नेपाल पञ्चाङ्ग निर्णायक विकास समितिका अनुसार, यस वर्ष भाइटीका लगाउने उत्तम साइत बिहान ११ बजेर ३९ मिनेटमा रहेको छ। समितिका अध्यक्ष प्रा. शम्भुप्रसाद ढकालका अनुसार, यो समय अभिजित् मुहूर्त भएकाले अत्यन्त शुभ मानिन्छ।
शास्त्रीय विधिअनुसार, आज टीका लगाइदिने दिदीबहिनी पूर्व र टीका ग्रहण गर्ने दाजुभाइ पश्चिम फर्कनुपर्नेछ। यसो गर्दा तुला राशिमा रहेका पश्चिमका चन्द्रमा सम्मुख पर्ने भएकाले शुभ फल प्राप्त हुने विश्वास छ।
धर्मशास्त्रविद् प्रा. डा. देवमणि भट्टराईका अनुसार, टीकाको रङ्गबारे शास्त्रीय मान्यता पाँच रङ्गको रहेको छ — रातो, सेतो, पहेँलो, हरियो र नीलो। यिनै रङ्गले प्रेम, पवित्रता, शक्ति, समृद्धि र विश्वासको प्रतीक जनाउँछन्।
आजको दिन दिदीबहिनीहरूले आफ्ना दाजुभाइलाई तेलको धाराले छेकी परम्पराअनुसार टीका लगाइदिन्छन्, मखमली र सयपत्रीका माला अर्पण गर्छन्। त्यसपछि ओखर, कटुस, मसला र सेलरोटी जस्ता परम्परागत परिकार बाँड्ने चलन छ। दाजुभाइले पनि गच्छेअनुसार कपडा, दक्षिणा र उपहार दिई सम्मान र कृतज्ञता प्रकट गर्छन्।
यस वर्ष तिथिवृद्धिका कारण तिहारको भाइटीका छैटौँ दिन परेको हो। यमपञ्चकका पाँच दिनमध्ये आजको दिन पारिवारिक स्नेह र सौहार्दको चरम प्रतीक मानिन्छ। राज्यका प्रमुखहरूले भने परम्पराअनुसार साइतमै भाइटीका ग्रहण गर्ने कार्यक्रम तय गरिएको समितिले जनाएको छ।
देशभर आज घर–घरमा दियोको उज्यालो, फूलको सुगन्ध र संगीतका स्वरबीच भाइटीकाको उल्लास छाएको छ।
