काठमाडौं,०४ वैशाख । पूर्व–पश्चिम राजमार्गअन्तर्गत अत्यन्त व्यस्त पथलैया–हेटौँडा–नारायणघाट सडक खण्डलाई चार लेनमा विस्तार गर्ने प्रक्रिया अघि बढाइएको छ। करिब १०० किलोमिटर लामो यो सडक Asian Development Bank (एडीबी) को वित्तीय सहयोगमा निर्माण हुन लागेको हो।
आयोजनाको वातावरणीय प्रभाव मूल्यांकन (EIA) प्रतिवेदन सार्वजनिक भइसकेको छ भने अब छिट्टै अन्तर्राष्ट्रिय ठेक्का आह्वान गर्ने तयारी भइरहेको छ। आयोजनाको कुल लागत करिब ५४ अर्ब रुपैयाँ अनुमान गरिएको छ, जसमा एडीबीले २८५ मिलियन डलर सहुलियत ऋण र २० मिलियन डलर अनुदान उपलब्ध गराउनेछ।
आयोजना निर्देशनालयका प्रमुख चुडाराज ढकाल का अनुसार अबको एक महिनाभित्र ठेक्का प्रक्रिया सुरु गरिनेछ। यस पटक ठेकेदार छनोटमा ‘क्वालिटी एण्ड कस्ट बेस्ड सेलेक्सन’ विधि अपनाइनेछ, जसमा ८० प्रतिशत मूल्याङ्कन प्राविधिक क्षमता र २० प्रतिशत मात्र लागतलाई दिइनेछ।
यो सडक विस्तार परियोजना केवल पूर्वाधार विकासमा सीमित नरही वातावरण संरक्षणमा पनि केन्द्रित रहने बताइएको छ। पर्सा राष्ट्रिय निकुञ्ज र बरन्डाभार जैविक मार्ग हुँदै जाने भएकाले वन्यजन्तुको सुरक्षाका लागि विशेष संरचना निर्माण गरिनेछ। परियोजनाअन्तर्गत करिब ४ किलोमिटर लामो ‘भायाडक्ट’ (आकाशे पुल), २१ वटा वन्यजन्तु क्रसिङ र २४ वटा क्यानोपी ब्रिज निर्माण गरिने योजना छ।
सडक विस्तारका क्रममा करिब २३ हजार रुख काट्नुपर्ने देखिएको छ, जसको क्षतिपूर्ति स्वरूप १० गुणा वृक्षरोपण गरिनेछ। साथै ४०३ वटा निजी संरचना प्रभावित हुने र प्रभावित परिवारलाई क्षतिपूर्ति तथा पुनर्वासको व्यवस्था गरिने बताइएको छ।
परियोजना सम्पन्न भएपछि पथलैयादेखि नारायणघाटसम्मको यात्रा समय करिब एक घण्टा घट्ने अपेक्षा गरिएको छ। यसले यातायात खर्च घटाउनुका साथै क्षेत्रीय व्यापार र आर्थिक गतिविधिमा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउने विश्वास गरिएको छ।
सडक विभागले सन् २०२६ देखि निर्माण सुरु गरी तीन वर्षभित्र परियोजना सम्पन्न गर्ने लक्ष्य राखेको छ।
