काठमाडौँ,२१ जेठ । दैनिक भान्सामा प्रयोग हुने आलु लामो समय भण्डारण गर्दा अंकुरिन थाल्ने समस्या सामान्य हो। तर यस्ता अंकुरिएको आलु खानु स्वास्थ्यका लागि सुरक्षित हुन्छ कि हुँदैन भन्ने विषयमा धेरै मानिसमा द्विविधा रहने गर्छ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार लामो समय राखिएको आलुमा टुसा (अंकुर) निस्किन थालेपछि त्यसमा प्राकृतिक रूपमा सोलानाइन र चाकोनाइन नामक विषालु तत्वको मात्रा बढ्न थाल्छ। यी तत्वले आलुलाई कीरा र ढुसीबाट जोगाए पनि मानव स्वास्थ्यका लागि भने हानिकारक हुन सक्छन्।
अंकुरिएको वा हरियो आलु खाँदा पेट दुख्ने, बान्ता हुने, पखाला लाग्ने, टाउको दुख्ने र कमजोरी महसुस हुने जस्ता समस्या देखिन सक्छन्। धेरै मात्रामा सेवन गरेमा स्नायु प्रणालीमा असर पर्ने, चक्कर लाग्ने र गम्भीर अवस्थामा विषाक्तताको जोखिम बढ्ने बताइन्छ। विशेषगरी बालबालिका र वृद्धवृद्धाका लागि यस्तो आलु अझ बढी जोखिमपूर्ण मानिन्छ।
स्वास्थ्य विज्ञहरूका अनुसार धेरै ठूलो अंकुर निस्किएको, हरियो भएको, नरम वा दुर्गन्ध आएको आलु भने पूर्ण रूपमा नखानु नै सुरक्षित हुन्छ। यस्ता अवस्थामा विषाक्त तत्वको मात्रा बढी हुने भएकाले स्वास्थ्य जोखिम उच्च हुन्छ।
तर सानो अंकुर मात्र आएको र आलु हरियो नभएको अवस्थामा भने अंकुरिएको भाग काटेर राम्रोसँग पकाएर खान सकिने सुझाव दिइन्छ।
अंकुरिनबाट बचाउनका लागि आलु चिसो, सुख्खा र अँध्यारो ठाउँमा राख्न, घामबाट टाढा राख्न तथा फ्रिजमा नहाल्न सुझाव दिइएको छ। साथै आलु र प्याज सँगै भण्डारण नगर्न पनि विज्ञहरूको सल्लाह छ।
समग्रमा, अंकुरिएको आलु सावधानी नअपनाई खाँदा स्वास्थ्यका लागि जोखिमपूर्ण हुन सक्ने भएकाले उपभोक्ताले विशेष ध्यान दिनुपर्ने देखिन्छ।
